Маънои сухан-калом, гуфтор мебошад ва ба тарзи дигар сухан гуфтан гап, ҳарф задан, нутқ кардан аст: Аз он лаб ҳикоя шунидан хуш аст, Суханҳои ширин бағоят хуш аст. Камоли Хуҷандӣ Суханварӣ ё сухангӯӣ санъатҳои худро дорад.... 

Ҳар кӣ бе сирати хуб аст накӯсират, Ҷуз ҳамон сурати девораш манигар! Носири Хисрав Ботини ту ҳақиқати дили туст, Ҳар чӣ ҷуз ботини ту, ботили туст. Абулмаҷди Саноӣ. Гар ба сурат одамӣ инсон будӣ, Аҳмаду Бӯҷаҳл ҳам яксон будӣ. Ҷалолиддини... 

Ҷамъе диданд, ки ҷавоне мӯйсафедеро мезад ва мӯйсафед зор-зор мегирист. Вақте ки ӯро аз дасти ҷавон халос карданӣ шуданд, гуфт: «Эй мардум маро халос накунед, монед ӯ маро бизанад». Пурсиданд, ки чаро чунин мегӯӣ? Гуфт: «Ин... 

Гуфтӣ дами гург ё паланг аст. Акнун зи баҳори монавитабъ, Пурнақшу нигор ҳамчу Жанг аст. Рудакӣ.Он саҳни чаман, ки аз дами Дай, Андар дили ман, маҳо, дилафрӯз тӯӣ, Ҳастанд дигарон, валек дилсӯз тӯӣ. Шоданд ҷаҳониён ба Наврӯз,... 

Рӯзе ҳазрати Мӯсо (а) аз дил мегузаронданд, ки агар ҷои ман биҳишт бошад, бо кӣ ҳамсӯҳбату ҳамқисмат мешуда бошам? Аз Худованд нидо омад, ки бо қассобе. Мӯсо (а) пурсид: «Чаро бо қассоб?» ҷавоб омад: «Бирав, бубин он қассобро».... 

Модарон худ зебогии рӯзгори хонадони мо ҳастанд. Меҳрубонӣ, тозагӣ, ишқ, муҳаббат ва зан- модар бо ҳам ҳамрадифанд. Месозад, ки ин ҳамаро қадр кард: Биҳишт зери пои модарон аст. Муҳаммад (с.а.в) Модари хуб ба сад устод ва омӯзгор... 

Агар ҳар касе набошӣ, писандкор бошу қонеъ, то бузургтару бебоктар (далертар) дар ҷаҳон ту бошӣ. Оқилӣ ҳаргиз ба ситам натавон омӯхт. Ва бидон, ки ақл аз ду гуна аст: яке ақли табиат дода, дигаре ақли ба заҳмат ба даст омада,... 

Зи баски оташи фитна ба дил барафрӯзӣ, Сиёҳрӯю ғализӣ чу факзи оташдон. Абӯшакурӣ Балхӣ Дили хеш агар дур дорӣ зи кин, Меҳону кеҳонат кунанд офарин. Абулқосими Фирдавсӣ. Агар хоҳӣ, ки камдӯст набошӣ, кина мадор! Унсуралмаолии... 

Дарёб заифонро дар вақти тавоноӣ! *** Ҳуш дор, ки гар васвасаи ақл кунӣ гӯш, Одамсифат аз равзаи ризвон бадар оӣ! *** Ҳофиз, макун андеша, ки он Юсуфи маҳрӯ Боз ояду аз кулбаи эҳзон бадар оӣ! *** Имрӯз, ки бозорат пурҷӯши харидор... 

Меҳмони сад Ҳотами Той мекунам имшаб. Махфӣ. Халқи тоҷик аз қадимулайём ҳамчун халқи инсондӯст, раҳмдил ва меҳмондӯсту меҳмоннавоз машҳур гаштааст, ки чунин хислатро дар расму русуми дигар халқҳо камтар мушоҳида кардан...